Παρασκευή, 27 Δεκεμβρίου 2013

22ος κύκλος μαθημάτων στη Στοά του Βιβλίου

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΣΤΡΟΦΥΣΙΚΗΣ
Κανάρης Τσίγκανος, συντονιστής
Σταμάτης Κριμιζής, Παναγιώτης Νιάρχος

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ
Η ποιητική περιπέτεια τού Κάλβου
Νάσος Βαγενάς

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΡΑΜΑ
Από τη θεολογία στην οικειότητα
Κώστας Γεωργουσόπουλος

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΡΗΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ
Ο σχηματικός λόγος
Θανάσης Νάκας

10 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ
Καλλιέργεια η βαρβαρότητα;
Η κρίση του πολιτισµικου «παραδείγµατος» ως προσωπικo πρόβληµα
Χρήστος Γιανναράς

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΙΑ
Από τις θεωρίες και τα δόγματα στον άνθρωπο
Βασίλης Κωνσταντούδης, Νίκη Τσιρώνη, συντονιστές
Μάνος Δανέζης, Παναγιώτης Δημακάκος, π. Βασίλειος Θερμός,  Γεώργιος Μέσκος,
Δημήτρης Μπεκριδάκης, Βασίλης Ξυδιάς, Μανώλης Πατηνιώτης, Χρυσόστομος Σταμούλης

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΤΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ
Διονύσης Γούτσος,  συντονιστής
Σταματία Κουτσουλέλου-Μίχου

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΑ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟ
Χρήστος Γόδας

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΕΙΟ ΔΡΑΜΑ ΣΤΟΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ
(Συνοπτική σειρά, 7-11 Απριλίου)
Θάνος Μαρκόπουλος, συντονιστής
Ιωσήφ Βιβιλάκης, Νίκος Ζίας, Νίκη Τσιρώνη,  Αχιλλέας Χαλδαιάκης και Μαΐστορες

Κυριακή, 7 Απριλίου 2013

Το νέο πρόγραμμα του Ελεύθερου Πανεπιστημίου (20ος κύκλος)

Το πρόγραμμα του 20ου κύκλου (Μάιος - Ιούνιος 2013):

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ

Ο θαυμαστός καινούργιος κόσμος τού Higgs και
η προέλευση τής μάζας

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιηθούν 22, 29 Μαΐου, 5, 11 και 12 Ιουνίου και ώρα 19.30-21.00)
Δημήτρης Νανόπουλος

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

Από την Ιστορία τής αρχαίας ελληνικής τεχνολογίας
(Τα μαθήματα θα πραγματοποιηθούν Δευτέρα 27 Μαΐου, 3, 10, 17 Ιουνίου και ώρα 19.30-21.00 και το Σάββατο 15 Ιουνίου και ώρα 12.00-13.30)
Θεοδόσης Τάσιος

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

Το διήγημα: Ειδολογικές, γραμματολογικές και κριτικές επισημάνσεις
(Με αναλύσεις ελληνικών και ξένων έργων)

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Πέμπτη και ώρα 17.00-18.30)
Ελένη Πολίτου-Μαρµαρινού

5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗ ΡΩΜΗ

Tο ρωµαϊκό πολιτισµικό φαινόµενο στη γλωσσική και
τη λογοτεχνική του διάσταση

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Πέμπτη και ώρα 19.30-21.00)
Ελένη Καραµαλέγκου, Μαρία Βουτσίνου-Κικίλια, Νικόλαος Πετρόχειλος, Στέλλα Πριόβολου,
Θεόδωρος Παπαγγελής


5 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ

Η πολυσηµία τού «κάλλους»
(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Τετάρτη και ώρα 17.00-18.30)
Γεώργιος Μποζώνης, Τάσης Παπαϊωάννου,
Άννα Τζούµα, Βάνα Ξένου, Μερόπη Σπυροπούλου



Σάββατο, 26 Ιανουαρίου 2013

Ο προκλητικός Ντιντερό μας διδάσκει 300 χρόνια μετά

Φέτος συμπληρώνονται 300 χρόνια από τη γέννηση του πολυμαθούς και κορυφαίου διαφωτιστή Ντενί Ντιντερό και η επέτειος των γενεθλίων του τον Οκτώβριο αναμένεται να είναι ξεχωριστή. Ο γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ έχει δηλώσει ότι σκοπεύει να τιμήσει τον φιλόσοφο και συγγραφέα με την μεγαλύτερη ίσως τιμή στη Γαλλία, την συμβολική του ταφή στο Πάνθεον. Τους τελευταίους περίπου δύο αιώνες μόλις 80 άτομα έχουν κριθεί άξια αυτής της τιμής.

Όπως πολλοί διαφωτιστές συγγραφείς, ο Ντιντερό δίδασκε το δικαίωμα του ατόμου να καθορίζει την πορεία της ζωής του. όμως το είδος της ελευθερίας που περιγράφει διαφέρει σημαντικά από την σημερινή κοινότοπη κατανόηση της ελευθερίας. Το μήνυμά του αφορούσε στην διανοητική χειραφέτηση από τις δεδομένες αυθεντίες - θρησκευτικές, πολιτικές, κοινωνικές- και πάντα υπέρ του γενικότερου συμφέροντος της κοινωνίας.

Πολύ περισσότερο από ότι ο Ζαν Ζακ Ρουσό και ο Βολτέρος, ο Ντιντερό ενσάρκωνε την πιο προοδευτική πτέρυγα της σκέψης του Διαφωτισμού, μια θέση που προερχόταν από την πεποίθησή του ότι ο σκεπτικισμός για όλα τα θέμα «είναι το πρώτο βήμα προς την αλήθεια.»

Οι συγγραφείς η φήμη των οποίων έχει κάνει τόσο θεαματική «στροφή» μετά τον θάνατό τους σπανίζουν. Ενώ εν ζωή φυλακίστηκε για ορισμένα βιβλία του και αμέσως μετά τον θάνατό του το μεγαλύτερο μέρος του έργου καταχωνιάστηκε ως «αιρετικό» και προκλητικό, σήμερα γνωρίζουμε έναν διαφορετικό Ντιντερό. Από τον 19ο αιώνα, τα «ανακαλυφθέντα» κείμενα άρχισαν να εμπνέουν προσωπικότητες όπως ο Γκαίτε, ο Χέγκελ και ο Νίτσε. Ο Μαρξ τον ανέφερ ως τον αγαπημένο του συγγραφέα. Το ίδιο και ο Φρόιντ που ήταν μεγάλος του θαυμαστής.
 
Ο Ντιντερό ήταν που είπε ότι αν επιτρέψεις σε ένα παιδί να μεγαλώσει χωρίς καμία εκπαίδευση «εν καιρώ θα συνδυάζει τη λογική νηπίου με τα πάθη ενήλικα και θα στραγγάλιζε τον πατέρα του και θα κοιμόταν με την μητέρα του». Σας θυμίζει κάτι;
 
Οι σύγχρονοι αναγνώστες συνεχίζουν να εντυπωσιάζονται από την προθυμία του Ντιντερό να αντιμετωπίσει τόσο το παράλογο όσο και το άβολο, διαπραγματευόμενος συχνά θέματα που οι συνάδελφοί του απέφευγαν. Καταδίκαζε δια βδελυγμίας την υποδούλωση Αφρικανών (έδινε μια φιλοσοφική φωνή στους σκλάβους), προκαλούσε τις αντιλήψεις της εποχής περί θρησκευτικής αγαμίας και επιβεβλημένης αφιέρωσης στον Θεό, ενώ διασκέδαζε με την πιθανότητα ο αγαπημένος του υλισμός ίσως να μας αρνούνταν την ελεύθερη βούληση. 
Διαβάστε τη συνέχεια στο Βήμα.

Αφιέρωμα στον Αλέξανδρο Κοτζιά από το Megaron Plus

Το Megaron Plus φιλοξένησε ένα Αφιέρωμα στον Αλέξανδρο Κοτζιά, έναν από τους σημαντικότερους συγγραφείς της πρώτης μεταπολεμικής γενιάς, με αφορμή τα είκοσι χρόνια από τον θάνατό του και την επανέκδοση του ιδιαίτερα επίκαιρου μυθιστορήματός του «Φανταστική περιπέτεια» από τις εκδόσεις Κέδρος.

Στο αφιέρωμα με τίτλο «Αλέξανδρος Κοτζιάς - 20 χρόνια μετά - Γράφοντας χθες για το επώδυνο σήμερα» έξι ξεχωριστοί ομιλητές, καθηγητές Νεοελληνικής Φιλολογίας, συγγραφείς και δημοσιογράφοι που με τον έναν ή τον άλλον τρόπο έχουν καταπιαστεί με το γράμμα και το πνεύμα του, στέκονται στην πολύπλευρη προσωπικότητά του, αποκαλύπτοντας γιατί ο συγγραφέα εξακολουθεί να παραμένει εξαιρετικά σύγχρονος και επίκαιρος. Πρόκειται για το μόνο συγγραφέα της γενιάς του ο οποίος επισήμανε από πολύ νωρίς τις μεταλλάξεις της μεταπολεμικής ελληνικής κοινωνίας που δημιούργησαν τις σημερινές παθογένειες.

Το έργο του Αλέξανδρου Κοτζιά (1926 - 1992) τοποθετείται στο χώρο της μεταπολεμικής ελληνικής πεζογραφίας. Στα μυθιστορήματά του κυριαρχεί ο πολιτικός και κοινωνικός προβληματισμός γύρω από τη νεώτερη ελληνική ιστορία, από τη γερμανική κατοχή και τον εμφύλιο ως την πτώση της δικτατορίας του Παπαδόπουλου και τις μέρες μας. Ο αιφνίδιος θάνατός του (έπεσε και χτύπησε στο κεφάλι) συγκλόνισε τον πνευματικό κόσμο της χώρας.

Πέθανε σχετικά νέος, 66 χρόνων, αφήνοντας ανολοκλήρωτη τη σειρά από επτά νουβέλες που σχεδίαζε με το γενικό τίτλο «Τα παιδιά του Κρόνου», στο σύνολο μιας αξιοσημείωτης σε όγκο συγγραφικής δουλειάς.
17 μεταφράσεις: από Ντοστογιέφσκι και Κάφκα έως Παβέζε, Γιαν Κοττ και Μονζεαμόν),
7 μυθιστορήματα: Πολιορκία (1953), Μια σκοτεινή υπόθεση (1954), Ο Εωσφόρος (1959), Η απόπειρα (1964), Ο γενναίος Τηλέμαχος (1972), Αντιποίησις αρχής (1959) και Φανταστική Περιπέτεια (1985)
3 νουβέλες: Ιαγουάρος (1987), Η μηχανή (1989), Τα παιδιά του Κρόνου - Ο πυγμάχος (1991) και Τα παιδιά του Κρόνου - Το σοκάκι (1992) -
1 θεατρικό έργο: Ενοικιάζεται δωμάτιον μετ’επίπλων,
3 ιστορικά αφηγήματα: Ο εθνικός διχασμός (1974), Επίλογος στο Γουδί - Η δίκη των έξι (1975) και Η νύχτα των μεγάλων μαχαιριών (1975)
3 τόμους με κριτικά κείμενα (από το 1961 ως το 1987) και ποιήματα.

Μπορείτε να δείτε ολόκληρη την εκδήλωση μαγνητοσκοπημένη από το δικτυακό τόπο www.blod.gr του Ιδρύματος Μποδοσάκη στη διεύθυνση:
http://www.blod.gr/lectures/Pages/viewlecture.aspx?LectureID=703

Πηγή: newsroom - ΔΟΛ.

Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου στην Αθήνα

Ένα νέο μουσείο εγκαινιάζεται στο κέντρο της Αθήνας. Το εργοστάσιο φωταερίου της Αθήνας, ο χώρος που στεγάζει την «Τεχνόπολις» Δήμου Αθηναίων, ανοίγει για το κοινό σχεδόν 30 χρόνια μετά το κλείσιμό του ως το πρώτο Βιομηχανικό Μουσείο της Αθήνας στις 27 Ιανουαρίου.

Το εργοστάσιο φωταερίου της Αθήνας ιδρύθηκε το 1857, μόλις τρία χρόνια μετά το μεταξουργείο Δουρούτη, για να καλύψει την ανάγκη της πόλης για δημόσιο φωτισμό. Οι δύο αυτές πρώτες βιομηχανίες της Αθήνας θα σημαδέψουν την πολεοδομική και οικονομική ανάπτυξη της πόλης.

Από τις δύο μονάδες πήραν το όνομα τους δύο από τις πιο πυκνοκατοικημένες συνοικίες της πρωτεύουσας, το Μεταξουργείο και το Γκαζοχώρι. Το εργοστάσιο φωταερίου υπήρξε η πρώτη μονάδα παραγωγής ενέργειας στην Ελλάδα και στην Αθήνα. Η κομβική του θέση στην αρχή της οδού Πειραιώς οδήγησε στην περαιτέρω ανάπτυξη και εξέλιξη της οδού στη μεγαλύτερη για αρκετές δεκαετίες βιομηχανική ζώνη της πόλης.

Την εποχή που ιδρύθηκε το εργοστάσιο φωταερίου, τα επιτεύγματα της βιομηχανικής επανάστασης είχαν μόλις αρχίσει να διαφαίνονται στο νεοσύστατο τότε ελληνικό κράτος. Στα τέλη του 19ου αιώνα, η χρήση του φωταερίου επεκτάθηκε, καθώς η νέα για την εποχή μορφή ενέργειας χρησιμοποιήθηκε, εκτός από το φωτισμό της πόλης, για πρώτη φορά στα νοικοκυριά και στις βιομηχανίες για την εξυπηρέτηση των ενεργειακών τους αναγκών.

Από το 1938 η διοίκηση του εργοστασίου περιέρχεται στο Δήμο Αθηναίων και το 1952 συστήνεται επίσημα η Δημοτική Επιχείρηση Φωταερίου Αθηνών (Δ.Ε.Φ.Α.), η οποία αναλαμβάνει την παραγωγή και διανομή του φωταερίου στο δίκτυο της πρωτεύουσας.

Το εργοστάσιο φωταερίου της Αθήνας παρείχε φωτισμό και ενέργεια στην πόλη για σχεδόν 130 χρόνια, μέχρι το 1984 οπότε έκλεισε οριστικά.

Η σημασία του εργοστασίου φωταερίου υπήρξε καθοριστική στην ανάπτυξη της Αθήνας. Συνέβαλε σημαντικά στον εκσυγχρονισμό της πρωτεύουσας, άλλαξε το χαρακτήρα της οικιακής ζωής των κατοίκων της και προσέδωσε ένα γενικότερο χαρακτηριστικό στο ύφος της, αυτό μιας πόλης σύγχρονης, οικονομικά ανεξάρτητης, με βιομηχανική δραστηριότητα, κατά τα πρότυπα των μεγάλων ευρωπαϊκών πόλεων της εποχής.

Λίγα χρόνια μετά το κλείσιμο του εργοστασίου ξεκίνησαν οι πρώτες μελέτες για την αξιοποίηση και επανάχρηση των παλαιών εγκαταστάσεων. Ο χώρος κηρύχθηκε ιστορικό διατηρητέο μνημείο από το υπουργείο Πολιτισμού με την προοπτική να γίνει μουσείο και χώρος πολλαπλών εκδηλώσεων.

Επιπλέον, αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα τεχνολογίας και βιομηχανικής αρχιτεκτονικής του 19ου αιώνα, καθώς σώζεται το μεγαλύτερο μέρος των κτιριακών εγκαταστάσεων και σχεδόν ακέραιο ένα μεγάλο μέρος του μηχανολογικού του εξοπλισμού. Αυτό, σε συνδυασμό με τη συγκέντρωση αντικειμένων από το εργοστάσιο καθώς και συσκευών φωταερίου αποτελούν την πλούσια συλλογή του Βιομηχανικού Μουσείου.

Η επισκευή και αποκατάσταση των παλαιών κτιρίων, καθώς και η οργάνωση του ελευθέρου χώρου του συγκροτήματος ολοκληρώθηκε το 2004. Ήδη από το 1999, ο χώρος λειτουργεί με την επωνυμία «Τεχνόπολις» Δήμου Αθηναίων και φιλοξενεί πολιτιστικές και άλλες εκδηλώσεις.

Το 2011 η νέα διοίκηση της Τεχνόπολης ανέλαβε το φιλόδοξο έργο της δημιουργίας Βιομηχανικού Μουσείου Φωταερίου, αναθέτοντας σε μια ομάδα σημαντικών επιστημόνων (μουσειολόγους, ιστορικούς, μηχανολόγους μηχανικούς αρχιτέκτονες, πολιτικούς μηχανικούς, συντηρητές) την υλοποίηση του μουσείου. Ένα χρόνο μετά, το παλαιό εργοστάσιο φωταερίου ανοίγει τους χώρους του στο κοινό και παρουσιάζει την ιστορία του για πρώτη φορά. Ο επισκέπτης ακολουθώντας ένα μουσειολογικό περίπατο με συγκεκριμένες στάσεις έχει τη δυνατότητα να περιηγηθεί στις εγκαταστάσεις του εργοστασίου, να παρακολουθήσει τη γραμμή παραγωγής του φωταερίου και να ανακαλύψει ένα έως σήμερα ξεχασμένο κομμάτι της ιστορίας της Αθήνας.

Συγχρόνως, θέματα όπως η βιομηχανική κληρονομιά και η βιομηχανική αρχαιολογία, η επιχειρηματικότητα, οι βιομηχανικές συνθήκες εργασίας στο εργοστάσιο, οι παλαιές και νέες μορφές ενέργειας ξεδιπλώνονται στα μάτια του επισκέπτη μέσα από αυθεντικά αντικείμενα, μηχανήματα, πλούσιο φωτογραφικό υλικό, ηχητικά ντοκουμέντα και βιντεοπροβολές. Πρόκειται για θέματα διαχρονικά, αλλά και επίκαιρα που σχετίζονται με την ανάπτυξη της πρωτεύουσας τους δύο τελευταίους αιώνες. Η ίδρυση του Βιομηχανικού Μουσείου Φωταερίου έρχεται να εμπλουτίσει το μουσειακό χάρτη της πόλης.

Έτσι η Τεχνόπολη αποκτά διπλή λειτουργία, τόσο ως χώρος πολιτιστικών και καλλιτεχνικών εκδηλώσεων όσο και ως το πρώτο Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου που αρχίζει να διηγείται την ιστορία του και παρουσιάζει την τεχνολογία μιας άλλης εποχής.

Η διαδρομή στο χρόνο, εικόνες από το παρελθόν μέχρι σήμερα, η παλιά και η νέα λειτουργία του χώρου, καθώς και η συνολική αίσθηση του επισκέπτη από το Μουσείο και την Τεχνόπολις αποτυπώνονται σε χρηστικά και διακοσμητικά αντικείμενα που θα πωλούνται στο πωλητήριο του Μουσείου.

Το Βιομηχανικό Μουσείο Φωταερίου ανοίγει για το κοινό στις 27 Ιανουαρίου και θα είναι ανοιχτό καθημερινά από τις 10.00 έως τις 18.00 στην «Τεχνόπολις» Δήμου Αθηναίων.

Πηγή: newsroom - ΔΟΛ.

Δευτέρα, 7 Ιανουαρίου 2013

Ημερίδα για τον εθελοντισμό των νέων

Πώς ο εθελοντισμός μπορεί να εμπνεύσει τους νέους; Πώς οι νέοι άνθρωποι ασκούνται στην κοινωνική προσφορά, στη συμμετοχή στα κοινά και τον σχεδιασμό της ζωής που θα ζήσουν; Ποια είναι τα κίνητρα για να ασχοληθούν με τον εθελοντισμό;

Απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα επιχειρεί να δώσει η ημερίδα με θέμα «Εθελοντισμός και Νέοι: Το μέλλον μέσα από την κοινωνική συμμετοχή και προσφορά», που διοργανώνεται στις 9 Ιανουαρίου (19:00) στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, στο πλαίσιο του κύκλου εκδηλώσεων του Megaron Plus.

Στην εκδήλωση θα μιλήσουν δύο γυναίκες με τεράστια πείρα και γνώση στον ευρύτερο χώρο του εθελοντισμού και των κοινωνικών δικτύων, η Σουζάν Ράουπριτς, εκτελεστική διευθύντρια του National Council for Voluntary Youth Services στο Ηνωμένο Βασίλειο, και η Σούζαν Στράουντ, ιδρύτρια και εκτελεστική διευθύντρια της Innovations in Civil Participation.

Η εκδήλωση πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Γενική Γραμματεία Νέας Γενιάς, την Πρεσβεία των ΗΠΑ στην Αθήνα και το Βρετανικό Συμβούλιο.

Οι ομιλίες θα γίνουν στα αγγλικά με ταυτόχρονη μετάφραση στα ελληνικά.

Η είσοδος είναι ελεύθερη με δελτία προτεραιότητας. Η διανομή των δελτίων αρχίζει στις 17:30.

Πηγή: newsroom - ΔΟΛ.